Giữ khoảng cách bao nhiêu mét trên cao tốc để không bị phạt? Cập nhật quy định và mức phạt mới nhất

Nội dung chính

1. Quy định khoảng cách an toàn hiện hành là gì?

Theo Thông tư 38/2024/TT-BGTVT quy định về tốc độ và khoảng cách an toàn của xe cơ giới khi tham gia giao thông, trong điều kiện mặt đường khô ráo, không sương mù, không trơn trượt và tầm nhìn đảm bảo, khoảng cách an toàn tối thiểu giữa hai xe trên cao tốc được quy định theo từng dải tốc độ:

• Tốc độ 60km/h: tối thiểu 35m
• Trên 60–80km/h: tối thiểu 55m
• Trên 80–100km/h: tối thiểu 70m
• Trên 100–120km/h: tối thiểu 100m

Khi chạy dưới 60km/h, tài xế phải chủ động giữ khoảng cách phù hợp với mật độ phương tiện và tình hình giao thông thực tế. Trên một số tuyến cao tốc có lắp "thước đo khoảng cách" (các vạch/biển báo khoảng cách bên đường), tài xế cần tuân thủ đúng theo biển báo tại tuyến đó.

Về mức xử phạt, theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, hành vi không tuân thủ khoảng cách an toàn với xe chạy liền trước (chưa gây tai nạn) bị phạt từ 4–6 triệu đồng và trừ 2 điểm giấy phép lái xe. Nếu hành vi này gây ra tai nạn giao thông, mức phạt tăng lên 20–22 triệu đồng, trừ 10 điểm giấy phép lái xe.

2. Vì sao quy định này đang được siết chặt trên thực tế?

Đây không phải là quy định mới ban hành, nhưng điểm đáng chú ý là từ 27/8/2026, Đội Cảnh sát giao thông đường bộ cao tốc số 3 (Cục CSGT) đã chính thức triển khai xử phạt lỗi này trên tuyến Pháp Vân – Nghi Sơn, sử dụng camera giám sát và các biện pháp nghiệp vụ để xác định vi phạm. Ngay trong ngày đầu ra quân, lực lượng chức năng đã lập biên bản 6 trường hợp; đến ngày 27/8 ghi nhận thêm nhiều tài xế khác bị xử lý.

Lý do của đợt siết chặt này xuất phát từ thực trạng đáng lo ngại: theo thống kê của Cục CSGT, từ đầu năm 2026 đến nay, riêng tuyến Pháp Vân – Nghi Sơn đã xảy ra 8 vụ tai nạn giao thông do không giữ khoảng cách an toàn, khiến 1 người tử vong, 18 người bị thương, 34 ô tô hư hỏng, thiệt hại tài sản khoảng 2,17 tỷ đồng. Trên phạm vi cả nước, hơn 30% số vụ tai nạn nghiêm trọng trên cao tốc được xác định có nguyên nhân từ việc không giữ đủ khoảng cách, dẫn đến các vụ va chạm liên hoàn ("dồn toa") rất nguy hiểm.

3. Cách ước lượng và tuân thủ khoảng cách an toàn

Khó khăn lớn nhất mà nhiều tài xế phản ánh là không thể xác định chính xác 55m hay 100m bằng mắt thường khi đang chạy tốc độ cao. Một số cách thực tế có thể áp dụng:

• Quy tắc "3 giây": Khi xe phía trước đi qua một điểm cố định dễ nhận biết (cột biển báo, cầu vượt, cây xanh...), bắt đầu đếm "1–2–3". Nếu xe của mình đi qua đúng điểm mốc đó trước khi đếm đủ 3 giây, khoảng cách đang giữ có thể chưa đủ an toàn. Tuy nhiên cần lưu ý: quy tắc này chỉ mang tính ước lượng hỗ trợ, không phải căn cứ pháp lý thay thế cho các con số cụ thể trong thông tư. Ở tốc độ cao (trên 100km/h), khoảng cách theo quy tắc 3 giây có thể vẫn thấp hơn mức tối thiểu luật yêu cầu — ví dụ ở 110km/h, 3 giây tương ứng khoảng 91,7m, trong khi quy định yêu cầu tối thiểu 100m cho dải tốc độ trên 100–120km/h.
• Biển báo khoảng cách trên đường: Một số tuyến cao tốc có lắp đặt các mốc/biển báo khoảng cách để tài xế đối chiếu trực tiếp vị trí xe mình và xe phía trước.
• Công nghệ hỗ trợ trên xe: Với các xe được trang bị hệ thống kiểm soát hành trình thích ứng (Adaptive Cruise Control – ACC), hệ thống radar/camera có thể tự động duy trì khoảng cách phù hợp với xe phía trước, giảm bớt gánh nặng ước lượng thủ công cho tài xế.
• Trong điều kiện thời tiết xấu, mặt đường trơn trượt hoặc tầm nhìn hạn chế, tài xế cần chủ động tăng thêm khoảng cách so với mức tối thiểu quy định.

4. Diễn biến mới nhất: Chính phủ yêu cầu rà soát lại quy định

Sau khi báo chí phản ánh nhiều về tình hình vi phạm và tranh cãi liên quan đến việc xử phạt lỗi khoảng cách an toàn trong dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9, ngày 1/9/2026 Văn phòng Chính phủ đã ban hành Công văn 8948/VPCP-CN. Theo đó, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu Bộ Công an, Bộ Xây dựng và UBND các tỉnh, thành phố phối hợp rà soát, đánh giá kỹ quy định hiện hành về khoảng cách an toàn, mức xử phạt và điều kiện thực tiễn, đồng thời báo cáo Thủ tướng những nội dung vượt thẩm quyền ngay trong tháng 9/2026.

Điều này có nghĩa là các con số và mức phạt nêu trên là quy định đang áp dụng tại thời điểm hiện tại, nhưng có thể sẽ có điều chỉnh trong thời gian tới. Người đọc nên theo dõi thêm thông tin chính thức khi có cập nhật mới.

5. Câu hỏi thường gặp

Quy định khoảng cách an toàn có phải mới ban hành không?
Không. Quy định đã có từ Thông tư 38/2024/TT-BGTVT. Điểm mới là CSGT bắt đầu xử phạt thực tế trên một tuyến cụ thể từ 27/8/2026.

Vi phạm ở đâu thì bị phạt theo mức này?
Hiện việc xử phạt được triển khai trên tuyến Pháp Vân – Cầu Giẽ – Cao Bồ – Mai Sơn – Quốc lộ 45 – Nghi Sơn. Tuy nhiên quy định về khoảng cách an toàn áp dụng chung trên toàn bộ hệ thống cao tốc, nên tài xế nên tuân thủ ở mọi tuyến đường.

Có nên chỉ dựa vào quy tắc 3 giây để tránh bị phạt?
Không nên xem đây là cách duy nhất, đặc biệt ở tốc độ cao trên 100km/h vì khoảng cách theo quy tắc 3 giây có thể thấp hơn mức tối thiểu luật quy định.